Boodschappen per maand: wat is normaal voor 1 tot 5 personen?

Het Nibud-minimum per huishouden en per persoon, wat huishoudens echt uitgeven en het CBS-gemiddelde naast elkaar, met de prijzen tot augustus 2026. En een manier om je eigen afschrift eerlijk te vergelijken.

Een doorsnee huishouden met een salaris geeft € 585 per maand uit aan boodschappen: dat is de mediaan in de transactiedata van ABN AMRO over september 2024 tot en met augustus 2025. Het Nibud rekent voor gezond eten minimaal € 273 per maand voor een alleenstaande, € 495 voor een stel en € 634 voor een gezin met twee kinderen (juli 2026). Die twee getallen zeggen iets anders: het ene is wat mensen betalen, het andere wat je minstens nodig hebt. Hieronder staan ze per huishouden naast elkaar, met wat erin zit en wat niet.

Het belangrijkste

  • Een doorsnee huishouden met een salaris geeft € 585 per maand uit aan boodschappen; drie op de vier blijven onder € 785 (ABN AMRO, september 2024 tot en met augustus 2025).
  • Het Nibud-minimum voor gezond eten (juli 2026): € 273 alleen, € 495 met z'n tweeën, € 534 met z'n drieën, € 634 met z'n vieren en € 823 met z'n vijven (voorbeeldgezinnen van het Nibud, met kinderen van 8 tot 15 jaar).
  • Wat huishoudens gemiddeld uitgeven (CBS 2020, een coronajaar; eigen omrekening naar de prijzen van 2025): zo'n € 294 alleen, € 512 met z'n tweeën en € 752 met z'n vieren per maand.
  • Voeding en alcoholvrije dranken waren in 2025 gemiddeld 31,1% duurder dan in 2021 (eigen berekening met cijfers van Eurostat). In augustus 2026 waren ze 1,0% goedkoper dan een jaar eerder (CBS).
  • In 2026 vindt 41% van de huishoudens het moeilijk om de boodschappen te betalen, tegen 36% in 2024 (Nibud).

Hoeveel geld aan boodschappen per maand is normaal?

Er bestaat niet één normaal boodschappenbedrag: een doorsnee huishouden met een salaris geeft € 585 per maand uit (ABN AMRO), terwijl het Nibud-minimum voor gezond eten loopt van € 273 voor één persoon tot € 823 voor vijf (juli 2026). Het Nibud rekent wat gezond eten minimaal kost, banken meten wat huishoudens echt uitgeven, en het CBS geeft een gemiddelde per inwoner. Online lopen die drie door elkaar, en daardoor lijkt je eigen bedrag al snel te hoog of te laag. Ze naast elkaar zetten maakt het duidelijker.

BronWat het meetBedragWat erin zit
Nibud (juli 2026)Minimum voor gezond eten€ 273 (1 persoon) tot € 823 (5 personen) per maandAlleen eten en drinken volgens het voedingsadvies, zonder drogisterij of uit eten
ABN AMRO (sep 2024 tot en met aug 2025)Mediaan van echte uitgaven€ 585 per huishouden per maandAlles bij supermarkt, bakker, slager, visboer, slijterij en maaltijdboxen, ook wat geen eten is
CBS en Eurostat (2025, voorlopig)Gemiddelde per inwoner€ 3.250 per jaar, zo'n € 271 per maandEten en alcoholvrije dranken voor thuis, ook wat bezoekers uit het buitenland in Nederland kopen

Bronnen: Nibud, leefgeld, ABN AMRO, Transactie Trends (oktober 2025), Eurostat, nama_10_cp18. Het bedrag per maand bij het CBS is € 3.250 gedeeld door 12.

Wat huishoudens echt uitgeven

De beste momentopname van echte uitgaven komt van een bank. ABN AMRO keek naar de betalingen van zo'n 150.000 huishoudens met een salaris en vond een mediaan van € 585 per maand. Huishoudens met een uitkering, pensioen of eigen bedrijf zitten niet in die cijfers. ABN AMRO rondt het bedrag zelf af op ongeveer € 150 per week; precies omgerekend (× 12 ÷ 52) is het zo'n € 135 (eigen berekening). Ruim 45% van de huishoudens geeft tussen € 300 en € 600 uit, en drie op de vier geven tot € 785 uit.

In 2019 lag het doorsneebedrag nog rond € 520. Als deel van het inkomen is het nauwelijks veranderd: zo'n 14% in 2025, tegen 14,2% in 2019 (ABN AMRO, Transactie Trends, oktober 2025).

Het landelijke gemiddelde uit de nationale rekeningen komt in de buurt, al meet het iets anders: alleen eten en alcoholvrije dranken, en ook wat toeristen hier kopen. In 2025 gaven huishoudens in Nederland € 58,7 miljard uit aan voeding en alcoholvrije dranken. Gedeeld door de ongeveer 8,45 miljoen particuliere huishoudens is dat zo'n € 579 per huishouden per maand (eigen berekening met cijfers van Eurostat en CBS). Twee bronnen met een andere definitie, en toch bijna hetzelfde bedrag. Het Budgetonderzoek van het CBS komt lager uit: omgerekend zo'n € 486 per huishouden per maand in prijzen van 2025 (zie verderop).

Waarom de CBS-cijfers uit 2020 komen

Het CBS meet uitgaven per huishouden met het Budgetonderzoek, waarbij huishoudens vier weken lang hun aankopen bijhouden. Het laatste is van 2020: toen gaf een gemiddeld huishouden € 4.458 per jaar uit aan voeding en alcoholvrije dranken, zo'n € 372 per maand, 12,7% van alle uitgaven (CBS, Budgetonderzoek 2020). Dat was een coronajaar: huishoudens gaven, gecorrigeerd voor prijzen, 8% meer uit aan eten thuis en 28% minder in de horeca dan in 2015 (CBS, 2022). En het was vóór de prijsgolf van 2022 en 2023. Het volgende Budgetonderzoek loopt in 2026; de cijfers verwacht het CBS eind 2027. Tot die tijd rekenen we de cijfers van 2020 om met de prijsindex van het CBS (zie de volgende sectie).

Boodschappen in Nederland in vier getallen

€ 585mediaan per huishouden per maand (ABN AMRO, sep 2024 tot en met aug 2025)
€ 273Nibud-minimum voor gezond eten, alleenstaande, per maand (juli 2026)
31,1%prijsstijging voeding en alcoholvrije dranken van 2021 tot 2025 (eigen berekening, Eurostat)
41%huishoudens die moeite hebben de boodschappen te betalen (Nibud, 2026)

Bronnen: ABN AMRO, Transactie Trends, Nibud, leefgeld juli 2026, Eurostat, HICP, Nibud, Geldzaken in de praktijk 2026

Boodschappen per maand voor 1, 2, 3, 4 of 5 personen

Volgens het Nibud kost gezond eten in juli 2026 minimaal € 273 per maand voor een alleenstaande, € 495 voor een stel en € 634 voor een gezin met twee kinderen. Per persoon wordt eten goedkoper naarmate het huishouden groter is, al telt de leeftijd van de kinderen zwaar mee. Het Nibud rekent vanuit een huishouden van twee. Voor één persoon is eten 10% duurder, met z'n drieën 15% goedkoper, met z'n vieren 25% en met vijf of meer 30% (Nibud, huishoudelijke uitgaven).

HuishoudenPer maandPer weekPer persoon per maand
1 persoon€ 273€ 63€ 273
2 personen (stel)€ 495€ 114€ 248
3 personen (stel, kind van 8)€ 534€ 123€ 178
4 personen (stel, kinderen van 8 en 13)€ 634€ 146€ 159
5 personen (stel, kinderen van 11, 13 en 15)€ 823€ 190€ 165

Bron: Nibud, leefgeldrichtlijn en voedingsbedragen, juli 2026. Minimum voor gezond eten, zonder drogisterij en uit eten. De weekbedragen voor 1 en 2 personen zijn van het Nibud; die voor 3 tot 5 personen en de bedragen per persoon zijn eigen berekening (per maand × 12 ÷ 52, en per maand ÷ aantal personen).

Wat huishoudens gemiddeld uitgeven, per grootte

Het minimum is de bodem. Wat huishoudens van elke grootte gemiddeld echt uitgeven, mat het CBS voor het laatst in het Budgetonderzoek 2020. Wij hebben die bedragen omgerekend naar de voedselprijzen van 2025 met de consumentenprijsindex van het CBS voor voeding en alcoholvrije dranken, die tussen 2020 en 2025 met een factor 1,31 steeg (144,81 ÷ 110,74).

HuishoudenCBS 2020, per jaarPer maand, prijzen 2020Per maand, prijzen 2025Nibud-minimum 2026
1 persoon€ 2.700€ 225€ 294€ 273
2 personen€ 4.700€ 392€ 512€ 495
3 personen€ 5.700€ 475€ 621€ 534
4 personen€ 6.900€ 575€ 752€ 634
5 of meer€ 7.300€ 608€ 795€ 823
Alle huishoudens€ 4.458€ 372€ 486-

Bron: CBS, Budgetonderzoek 2020 naar huishoudgrootte (85419NED), bedragen per grootte door het CBS afgerond op honderden euro's. Per maand en omrekening naar 2025: eigen berekening. De omrekening corrigeert alleen voor prijzen, niet voor veranderd koopgedrag. In 2020 lag het bedrag uit de nationale rekeningen per huishouden zo'n 23% boven dat uit het Budgetonderzoek (eigen berekening), onder meer omdat de nationale rekeningen ook meetellen wat toeristen hier kopen.

Met één tot vier personen ligt het gemiddelde boven het Nibud-minimum. Voor één of twee personen is het verschil klein, € 21 en € 17 per maand; voor gezinnen is het groter, € 87 bij drie personen en € 118 bij vier. Bij vijf of meer ligt het gemiddelde onder het Nibud-bedrag, maar dat Nibud-voorbeeld rekent met drie kinderen van 11, 13 en 15 jaar; met jongere kinderen ligt het minimum lager.

Boodschappen voor 1 persoon of een student

Een alleenstaande heeft volgens het Nibud minimaal € 272,52 per maand nodig voor gezond eten, € 62,94 per week: 10% meer per persoon dan in een huishouden van twee. Het gaat om veel mensen, want 3,4 miljoen van de 8,5 miljoen particuliere huishoudens bestaan uit één persoon, zo'n 40% (CBS, 1 januari 2026). Bij uitwonende studenten ligt de mediaan voor boodschappen en snacks op € 230 per maand (hbo en wo) en € 254 (mbo), volgens cijfers uit het Nibud Studentenonderzoek 2024 (Nibud, september 2024).

Boodschappen voor 2 personen

Voor een stel zonder kinderen rekent het Nibud minimaal € 495 per maand, € 114,43 per week en zo'n € 248 per persoon. Wie samenwoont maar de boodschappen om en om betaalt, ziet op het eigen afschrift maar de helft. Hoe je dat samen bijhoudt zonder gezamenlijke rekening, staat in de gids over een budget-app voor stellen.

Boodschappen voor een gezin met kinderen

Met kinderen hangt het bedrag vooral af van hun leeftijd. Voor een kind van 1 tot 3 jaar rekent het Nibud € 3,08 per dag, voor een kind van 4 tot 8 jaar € 4,37 en voor 9 tot 13 jaar € 7,11. Vanaf 14 jaar rekent het Nibud een kind als volwassene. Daarom rekent het Nibud voor een gezin met drie kinderen van 11, 13 en 15 jaar € 823 per maand, per persoon meer dan voor een gezin met twee jongere kinderen. Voor de rest van de gezinsbegroting is er de gids over een huishoudboekje voor een gezin met kinderen.

Wie het Nibud-bedrag voor een gezin van vier opzoekt, ziet in de week- en maandtabel op de Nibud-site € 743,38 per maand staan. Dat past niet bij het rekenvoorbeeld op dezelfde pagina: € 20,83 per dag voor precies dit gezin, zo'n € 634 per maand. Het Nibud gebruikt zelf € 634 in zijn leefgeldrichtlijn, en in de berekening van januari 2026 stond in de tabel nog € 636,47. Rekenen we na, dan komt € 743 vrijwel precies uit als je vier volwassenen tussen 14 en 50 jaar telt in plaats van twee volwassenen en twee kinderen. Wij houden € 634 aan.

Eenoudergezinnen

Voor een alleenstaande ouder met één kind van 8 rekent het Nibud € 381 per maand, met twee kinderen van 8 en 13 jaar € 507 en met drie kinderen van 11, 13 en 15 jaar € 696 (Nibud, leefgeld juli 2026).

Hoeveel kost eten per persoon per dag, week en maand?

Het Nibud rekent voor gezond eten € 8,57 per dag voor een man van 14 tot 50 jaar en € 7,72 voor een vrouw van die leeftijd, bij een huishouden van twee (juli 2026). Woon je alleen, dan komt er 10% bij; in grotere gezinnen gaat er 15 tot 30% af.

PersoonPer dagPer weekPer maand
Man, 14 tot 50 jaar€ 8,57€ 60€ 261
Vrouw, 14 tot 50 jaar€ 7,72€ 54€ 235
Man, 51 tot 69 jaar€ 8,21€ 57€ 250
Vrouw, 51 tot 69 jaar€ 7,75€ 54€ 236
70 jaar en ouder€ 7,91€ 55€ 241
Kind, 1 tot 3 jaar€ 3,08€ 22€ 94
Kind, 4 tot 8 jaar€ 4,37€ 31€ 133
Kind, 9 tot 13 jaar€ 7,11€ 50€ 216

Bron: Nibud, dagelijkse minimale kosten voor voeding, juli 2026. Per dag van het Nibud; per week (× 7) en per maand (× 365 ÷ 12) eigen berekening, vóór de correctie voor de grootte van het huishouden. Met 365 ÷ 12 komen ook de maandbedragen van het Nibud zelf precies uit.

Het gemiddelde per inwoner ligt hoger dan het minimum, zoals je mag verwachten. In 2025 gaven huishoudens in Nederland € 3.250 per inwoner uit aan voeding en alcoholvrije dranken, zo'n € 271 per maand en € 62,50 per week (Eurostat, voorlopig; per maand en per week eigen berekening). Daarin zitten baby's en volwassenen samen, en ook wat toeristen in Nederlandse winkels kopen. In 2024 was het € 3.060 per inwoner, tegen € 2.730 gemiddeld in de EU (Eurostat, nama_10_cp18).

Wat telt mee als boodschappen, en wat niet?

In de statistiek zijn boodschappen eten en alcoholvrije dranken die je voor thuis koopt; alcohol, dierenvoer, schoonmaakmiddelen, drogisterijspullen en maaltijden van restaurants of bezorgers vallen erbuiten. Zo deelt het CBS het in (CBS, ECOICOP-indeling 2026). Een bezorgde maaltijd van een restaurant telt als uit eten, en bezorgkosten die apart op de rekening staan tellen als vervoer.

Het Nibud volgt grotendeels dezelfde lijn: alcohol, huisdieren en sigaretten horen niet bij het minimum, en het voedingspakket laat alleen af en toe een snack of een glas alcohol per week toe (CBS, Nibud en SCP, 2024). Naast voeding begroot het Nibud apart voor zelfzorg (€ 6 per maand alleen, € 11 met z'n tweeën), was- en schoonmaakmiddelen (€ 6 en € 7) en persoonlijke verzorging (€ 28 en € 56, inclusief de kapper). Samen met het eten is dat zo'n € 313 per maand voor een alleenstaande, € 569 voor een stel en € 756 voor een gezin met twee kinderen (eigen optelling van de Nibud-bedragen, juli 2026). Uit eten valt bij het Nibud onder vrije tijd.

ABN AMRO telt juist breed. In de € 585 zit alles wat je betaalt bij supermarkten (in de winkel en online), bakkers, slagers, visboeren, delicatessenzaken, slijterijen en maaltijdboxen, dus ook de wasmiddelen en de fles wijn. Webwinkels die naast eten ook andere dingen verkopen, kan de bank niet herkennen; volgens ABN AMRO is het bedrag daarom waarschijnlijk een ondergrens.

Dan is er nog statiegeld: € 0,15 op plastic flesjes kleiner dan een liter en op blikjes, € 0,25 op flessen van 1 tot en met 3 liter. Het staat op je kassabon en komt pas terug als je de flessen inlevert.

Mythe en werkelijkheid over het Nibud-bedrag

Mythe: wie meer uitgeeft dan het Nibud-bedrag, doet iets verkeerd. Werkelijkheid: het Nibud-bedrag is een minimum voor gezond eten, geprijsd met supermarktprijzen (Nibud, 2024), zonder drogisterij of uit eten. Het Nibud schrijft er zelf bij dat hogere inkomens meer aan eten uitgeven (2026). Wat huishoudens echt betalen, ligt hoger: drie op de vier huishoudens met een salaris geven tot € 785 per maand uit (ABN AMRO). Boven het Nibud-bedrag zitten is normaal. Het Nibud-bedrag is vooral bruikbaar als je wilt weten waar de bodem ligt.

Hoeveel geef jij echt uit aan boodschappen?

Vraag het Martia in het Nederlands: “Hoeveel gaf ik de afgelopen drie maanden gemiddeld per maand uit bij de supermarkt?” Het antwoord komt uit je eigen transacties, niet uit een schatting. Leg het daarna naast de rij van jouw huishouden in de tabel hierboven.

Praat met Martia

Hoeveel duurder zijn de boodschappen geworden?

Voeding en alcoholvrije dranken waren in 2025 gemiddeld 31,1% duurder dan in 2021, tegen 23,5% voor alle consumentenprijzen samen. In augustus 2026 waren ze wel 1,0% goedkoper dan een jaar eerder. De 31,1% is een eigen berekening met de Europese consumentenprijsindex voor Nederland (Eurostat, HICP). Eten steeg dus harder dan de rest.

De klap kwam in 2022 en 2023: voeding en alcoholvrije dranken werden 10,7% en 11,9% duurder. In februari 2023 lagen de prijzen 17,9% hoger dan een jaar eerder (Eurostat, HICP). Daarna ging het rustiger, met 1,7% in 2024 en 4,0% in 2025. In 2025 stegen rund- en kalfsvlees het hardst (23,0%), gevolgd door koffie (20,3%), cacao (18,8%), chocolade (18,4%) en boter (11,2%) (CBS, inflatie in 2025). Voeding werd in 2026 weer goedkoper: in augustus lagen de prijzen van voeding en alcoholvrije dranken 1,0% onder die van een jaar eerder (CBS, StatLine 86142NED), terwijl de inflatie als geheel op 3,3% stond (CBS, augustus 2026).

Het Nibud-minimum steeg ook, al is de reeks niet helemaal vergelijkbaar: tussen januari 2024 en januari 2025 stapte het Nibud over van de referentievoedingen van het Voedingscentrum uit 2016 naar die uit 2021. Voor een man van 14 tot 50 jaar rekende het Nibud in juli 2022 € 7,47 per dag, in juli 2026 € 8,57: 14,7% meer (eigen berekening met de Nibud-bedragen). In 2026 gingen de bedragen iets omlaag: de leefgeldbedragen voor voeding van juli liggen € 1 tot € 4 per maand lager dan die van januari, bijvoorbeeld € 634 in plaats van € 636 voor een gezin met twee kinderen. Het mediane boodschappenbedrag bij ABN AMRO ging van zo'n € 520 in 2019 naar € 585 in 2025.

Is Nederland duur voor boodschappen?

Niet in Europees opzicht. Het prijsniveau van voeding en alcoholvrije dranken lag in Nederland in 2025 op 99,4, waarbij 100 het EU-gemiddelde is. België zat op 104,5, Duitsland op 102,4, Frankrijk op 106,8 en Spanje op 95,3 (Eurostat, prijsniveau-indices). Van de 27 EU-landen waren er zeven goedkoper dan Nederland (eigen telling). Opvallend is het verschil met de rest: alles wat huishoudens consumeren, inclusief zorg en onderwijs die de overheid betaalt, kost in Nederland 120,4% van het EU-gemiddelde. Eten is hier relatief goedkoop, uit eten niet.

Toch vond de Consumentenbond in 2025 dat een mandje van 130 vaak gekochte producten bij 30 grote ketens in België gemiddeld 12% goedkoper was, in Duitsland 15% en in Frankrijk 20% (Consumentenbond, juli 2025). Beide kloppen. Eurostat meet het prijsniveau van alle voeding samen; de Consumentenbond vergeleek dezelfde veelgekochte producten bij grote ketens over de grens. Voor die producten is het over de grens goedkoper, voor het hele voedingspakket niet. Op voeding betaal je in Nederland het lage btw-tarief van 9%, en het Belastingplan 2027 van september 2026 bevat geen voorstel om dat te veranderen.

Welke supermarkt is het goedkoopst in 2026?

In de prijspeiling van de Consumentenbond van 6 mei 2026 waren Dirk en Nettorama het goedkoopst, 9% onder het gemiddelde; Poiesz was het duurst, 24% erboven. De bond vergeleek 131 budgetproducten bij 13 ketens, telkens het goedkoopste alternatief voor een A-merk (Consumentenbond, prijspeiling supermarkten).

SupermarktTen opzichte van het gemiddelde (mei 2026)
Dirk, Nettorama9% goedkoper
Vomar8% goedkoper
Hoogvliet7% goedkoper
Lidl6% goedkoper
ALDI5% goedkoper
DekaMarkt4% goedkoper
Albert Heijngemiddeld
Jumbo, PLUS1% duurder
Picnic5% duurder
SPAR18% duurder
Poiesz24% duurder

Bron: Consumentenbond, peildatum 6 mei 2026. Tussen de duurste en de goedkoopste keten zit zo'n 36% (eigen berekening: 1,24 ÷ 0,91).

De grootste keten zit precies op het gemiddelde: Albert Heijn had in 2025 38,2% van de supermarktomzet, Jumbo 19,9% (NielsenIQ). Het grotere verschil zit in het merk. Budgetproducten waren in november 2025 gemiddeld 57% goedkoper dan de vergelijkbare A-merken, en in dat jaar werden ze 5% goedkoper terwijl A-merken 4% duurder werden (Consumentenbond, november 2025). Huismerken zijn al 58,9% van de supermarktomzet (NielsenIQ, 2025).

Een rekenvoorbeeld, geen belofte: als die 9% voor je hele boodschappenbedrag van € 585 per maand gold, zou dat zo'n € 53 per maand schelen. Reken er niet blind op: de bond vergelijkt alleen budgetproducten, in de € 585 zitten ook bakker, slager en slijterij, en wat het voor jou scheelt hangt af van wat je koopt, waar je nu winkelt en hoe ver de goedkope winkel is.

Uit eten en bezorgen: hoeveel geven Nederlanders uit?

Naast de boodschappen ging er in 2025 € 1.820 per inwoner naar restaurants, cafés en kantines, zo'n € 152 per persoon per maand (Eurostat, voorlopig; per maand eigen berekening). Ook hierin zit wat toeristen in Nederland uitgeven.

Bezorgen is in Nederland heel gewoon. In 2024 had 46% van de Nederlanders in de drie maanden ervoor online een maaltijd besteld bij een restaurant of fastfoodketen, tegen 20% gemiddeld in de EU, en 24% had online eten of drinken gekocht bij een winkel of maaltijdbox (Eurostat). Online boodschappen zijn 5,9% van de supermarktomzet (NielsenIQ, 2025).

Uit eten wordt intussen sneller duurder dan de supermarkt. In augustus 2026 waren restaurants, cafés en dergelijke 3,8% duurder dan een jaar eerder, terwijl voeding en alcoholvrije dranken 1,0% goedkoper waren (CBS). En waar voeding in Nederland rond het EU-gemiddelde zit, liggen restaurants en hotels op 119,9% ervan (Eurostat, 2025).

Hoeveel eten gooien we weg, en wat kost dat?

In 2025 gooide een Nederlander gemiddeld 25,5 kilo vast voedsel weg, zo'n 7% van wat er gekocht werd en ongeveer € 100 per persoon per jaar (Voedingscentrum, mei 2026). Voor een gezin van vier is dat rond de € 400 per jaar (eigen rekensom).

Het gaat wel de goede kant op: in 2013 was het nog 39,2 kilo per persoon, in 2019 30,3 kilo en in 2022 28,2 kilo. Brood staat bovenaan met 4,3 kilo per persoon per jaar, gevolgd door groente (3,6 kilo) en fruit (3,5 kilo). En 81% van de Nederlanders denkt dat ze minder verspillen dan gemiddeld (Voedingscentrum, rapport voedselverspilling 2026). Eurostat komt voor 2023 op 47 kilo voedselafval per inwoner uit Nederlandse huishoudens, tegen 69 kilo in de EU, maar telt ook schillen en botten mee.

Hoe vergelijk je je eigen boodschappen? De Driefiltermethode

De Driefiltermethode is een manier om je eigen boodschappenbedrag eerlijk naast de cijfers van het Nibud en ABN AMRO te leggen: haal eruit wat de maatstaf niet meetelt (dezelfde spullen), corrigeer voor wat je afschrift mist of scheeftrekt (hetzelfde geld) en vergelijk met het bedrag voor jouw huishoudgrootte (dezelfde maatstaf).

Begin met je afschrift van de laatste drie maanden, niet van één. Een pinbetaling heet bij SNS BEA (betaalautomaat), bij ING BA en bij Rabobank ba, of bc als je contactloos betaalt, telkens met de naam van de winkel. Online bestellingen staan vaak als iDEAL-betaling op je afschrift. Soms zie je niet de winkel maar de betaaldienst, zoals CM*PinDirect, Mollie of Adyen (Consumentenbond). Tel alles bij elkaar, deel door drie en pak de filters erbij.

Filter 1: dezelfde spullen

Vergelijk je met het Nibud, haal er dan uit wat geen eten is: wasmiddel, tandpasta, bier en wijn, dierenvoer en het statiegeld dat je terugkrijgt. Wasmiddel en tandpasta begroot het Nibud apart, en alcohol en dierenvoer horen (op een glas per week na) niet bij het minimum. Statiegeld krijg je terug. Vergelijk je met de € 585 van ABN AMRO, laat ze dan juist staan, want de bank telt ze mee. Wie zijn hele kassabon naast een Nibud-voedingsbedrag legt, vergelijkt appels met peren.

Filter 2: hetzelfde geld

Je afschrift ziet niet alles. In 2025 werd 13% van de aankopen in de supermarkt contant betaald (DNB en Betaalvereniging, Betalen aan de kassa 2025); dat geld staat op je afschrift als opname bij een geldautomaat (GEA, GM of ga, afhankelijk van je bank), zonder winkelnaam. Ook statiegeld drukt je afschrift: verreken je een statiegeldbon met je boodschappen, of betaal je bestellingen van Albert Heijn of Picnic via automatische incasso, dan wordt het ingeleverde statiegeld verrekend en zie je alleen het bedrag na aftrek. Betaalt je partner de helft van de boodschappen, of krijg je Tikkies van huisgenoten, dan klopt je eigen afschrift pas als je die erbij optelt of eraf haalt. Met Apple Pay betalen verandert niets: bij ABN AMRO staat het net zo op je afschrift als een betaling met je pas.

Filter 3: dezelfde maatstaf

Vergelijk met de rij voor jouw huishouden, niet met een landelijk gemiddelde. Neem € 600 per maand. Voor twee personen ligt dat boven het Nibud-minimum van € 495 en ook boven € 569 met zelfzorg, schoonmaak en persoonlijke verzorging erbij. Voor een gezin met twee kinderen ligt € 600 onder het Nibud-minimum van € 634. Hetzelfde bedrag, twee tegengestelde conclusies. Kies ook bewust welk ijkpunt je gebruikt: het Nibud zegt waar de bodem ligt, ABN AMRO wat gewoon is.

Rekenvoorbeeld: de drie filters op één afschrift

Je woont alleen en telt over drie maanden € 1.050 aan supermarktbetalingen op: € 350 per maand. Filter 1: € 45 daarvan is drogisterij, schoonmaak en bier, dus voor de vergelijking met het Nibud blijft € 305 over. Filter 2: groente en fruit koop je contant op de markt, zo'n € 30 per maand, en dat telt erbij: € 335 aan eten. Filter 3: dat is € 62 boven het Nibud-minimum van € 273 en € 41 boven wat een alleenstaande gemiddeld uitgeeft (€ 294, CBS 2020 in prijzen van 2025). Boven de bodem, iets boven het gemiddelde, en nu weet je dat het om eten gaat en niet om wasmiddel.

Zit je na de drie filters ruim boven wat gewoon is, begin dan bij de vraag waar je geld blijft, over alle categorieën heen. Hoe een app supermarkt, bakker en bezorger uit elkaar houdt, lees je in de gids over automatisch uitgaven categoriseren. Heb je nog nooit iets bijgehouden? Lees dan eerst de gids over beginnen met een huishoudboekje.

Vraag Martia wat er naar boodschappen ging

Vraag Martia in het Nederlands: “Hoeveel ging er de afgelopen drie maanden naar boodschappen, en hoeveel naar bezorgen en uit eten?” Het antwoord komt uit je eigen transacties: Martia herkent Albert Heijn, Jumbo of Lidl op je afschrift. Leg het eerste bedrag naast de tabel voor jouw huishouden en het tweede naast de cijfers over uit eten. Contant betaalde boodschappen ziet Martia niet, net zomin als je afschrift. Een Tikkie van een huisgenoot telt pas als terugbetaling als je dat aangeeft; dan verrekent Martia het met de gedeelde uitgave.

Praat met Martia

Wat als je de boodschappen niet meer kunt betalen?

Je bent niet de enige: in 2026 vindt 41% van de huishoudens het moeilijk om de boodschappen te betalen, en 19% kon in het jaar ervoor minstens één keer niet afrekenen bij de kassa. In 2024 was dat nog 36% en 14% (Nibud, Geldzaken in de praktijk 2026). Als het geld niet toereikend is, bezuinigt de helft van de ondervraagden op noodzakelijke uitgaven zoals eten, of zou dat doen.

Een landelijke boodschappentoeslag waar je als huishouden zelf recht op hebt, bestaat in Nederland niet. Wel zijn er de toeslagen, de bijzondere bijstand van je gemeente voor noodzakelijke kosten die je niet zelf kunt betalen, en voor gezinnen met kinderen kan de gemeente een kindpakket geven (Rijksoverheid, ondersteuning bij een laag inkomen). Zit je kind op een school waar veel leerlingen uit gezinnen met een laag inkomen komen, dan kan de school meedoen aan het Programma Schoolmaaltijden: eten op school of een boodschappenkaart met twee keer per maand € 25 per kind.

Zijn er rekeningen blijven liggen, wacht dan niet. De overheid raadt aan om zo snel mogelijk contact op te nemen met Geldfit, gratis en anoniem, en met je gemeente (Rijksoverheid, geldzorgen of schulden). Gemeenten helpen gratis bij schulden: binnen vier weken hoor je welke hulp je kunt verwachten, binnen acht weken beslist de gemeente, en dreigt een huisuitzetting of afsluiting van gas, water of stroom, dan moet de gemeente binnen drie dagen helpen (Rijksoverheid, schuldhulpverlening aanvragen).

De voedselbank helpt als je na je vaste lasten minder dan € 335 per maand overhoudt voor één persoon, plus € 125 voor elke extra persoon in huis: € 460 voor twee, € 585 voor drie, € 710 voor vier (toekenningscriteria voedselbanken, 1 januari 2026). Voor de berekening vraagt de voedselbank je afschriften van drie maanden. In 2025 kregen 155.600 mensen hulp, 7,5% meer dan in 2024 (Voedselbanken Nederland). Hoe je een begroting opzet als het geld niet toereikend is, staat in de gids over rondkomen met een laag inkomen.

Veelgestelde vragen

Hoeveel geld aan boodschappen per maand is normaal?

Een doorsnee huishouden met een salaris geeft € 585 per maand uit aan boodschappen. Dat is de mediaan in de transactiedata van ABN AMRO over september 2024 tot en met augustus 2025, bij zo'n 150.000 huishoudens. Ruim 45% zit tussen € 300 en € 600, en drie op de vier geven tot € 785 per maand uit. Het Nibud rekent iets anders: het minimum voor gezond eten, in juli 2026 € 273 voor een alleenstaande, € 495 voor een stel en € 634 voor een gezin met twee kinderen. Boven het Nibud-bedrag zitten is dus normaal: het is een ondergrens, geen gemiddelde. Welk bedrag voor jou normaal is, hangt vooral af van het aantal mensen aan tafel.

Hoeveel boodschappen per maand heb je nodig voor 1 persoon?

Voor een alleenstaande rekent het Nibud in juli 2026 minimaal € 272,52 per maand voor gezond eten, ofwel € 62,94 per week. Voor één persoon is eten naar verhouding duurder: het Nibud telt 10% op ten opzichte van een huishouden van twee. Tel je de aparte Nibud-bedragen voor zelfzorg, was- en schoonmaakmiddelen en persoonlijke verzorging (inclusief de kapper) erbij, dan kom je op ongeveer € 313 per maand. Bij uitwonende studenten ligt de mediaan voor boodschappen en snacks volgens het Nibud Studentenonderzoek 2024 op € 230 (hbo en wo) tot € 254 (mbo) per maand. Een alleenstaande is geen uitzondering: 40% van alle Nederlandse huishoudens bestaat uit één persoon (CBS, 1 januari 2026).

Hoeveel geld aan boodschappen voor 2 personen per maand?

Voor een stel zonder kinderen rekent het Nibud in juli 2026 minimaal € 495,48 per maand voor gezond eten, ofwel € 114,43 per week en zo'n € 248 per persoon. Dat is een minimum op basis van een gezond voedingspakket van het Voedingscentrum, zonder drogisterij of uit eten. Met de aparte Nibud-bedragen voor zelfzorg, was- en schoonmaakmiddelen en persoonlijke verzorging erbij kom je op ongeveer € 569 per maand. Wat huishoudens van twee personen echt uitgeven, mat het CBS voor het laatst in 2020: gemiddeld € 4.700 per jaar aan eten en alcoholvrije dranken. Omgerekend naar de voedselprijzen van 2025 is dat zo'n € 512 per maand (eigen berekening).

Hoeveel boodschappen per week voor een gezin van 4?

Een gezin van vier met kinderen van 8 en 13 jaar heeft volgens het Nibud minimaal zo'n € 146 per week nodig voor gezond eten (juli 2026). Dat is € 20,83 per dag en € 634 per maand, hetzelfde bedrag dat het Nibud gebruikt in zijn leefgeldrichtlijn. Per persoon is dat zo'n € 159 per maand: kinderen kosten minder dan volwassenen, en het Nibud trekt voor een huishouden van vier 25% af van de basisbedragen per persoon. Vanaf 14 jaar rekent het Nibud een kind als volwassene. Wat gezinnen van vier gemiddeld uitgeven, ligt hoger: € 6.900 per jaar in 2020 volgens het CBS, omgerekend naar de prijzen van 2025 zo'n € 752 per maand (eigen berekening). In de Nibud-tabel staat voor dit gezin € 743,38 per maand, maar dat bedrag past niet bij het rekenvoorbeeld ernaast; wij houden € 634 aan.

Is € 150 per week aan boodschappen veel?

€ 150 per week is ongeveer € 650 per maand. Voor een doorsnee huishouden is dat iets boven het midden, maar niet uitzonderlijk: de mediaan bij huishoudens met een salaris is € 585 per maand, zo'n € 135 per week, en drie op de vier geven tot € 785 per maand uit (ABN AMRO, september 2024 tot en met augustus 2025). Voor één persoon is € 150 per week wel veel: het Nibud-minimum voor gezond eten is € 63 per week (juli 2026). Voor een stel is het ruim, tegenover € 114 per week bij het Nibud. Voor een gezin met kinderen van 8 en 13 jaar is het gewoon: het Nibud rekent minimaal zo'n € 146 per week, en huishoudens van vier personen gaven in 2020 gemiddeld € 6.900 per jaar uit aan eten en alcoholvrije dranken, omgerekend naar de prijzen van 2025 zo'n € 752 per maand (CBS, eigen berekening).

Is € 200 per week aan boodschappen veel?

€ 200 per week is ongeveer € 867 per maand. Voor één of twee personen is dat veel: het ligt ruim boven het Nibud-minimum (€ 273 en € 495 per maand) en boven wat drie op de vier huishoudens met een salaris uitgeven, namelijk tot € 785 per maand (ABN AMRO, september 2024 tot en met augustus 2025). Voor een gezin met drie oudere kinderen is het niet vreemd: het Nibud rekent voor een stel met kinderen van 11, 13 en 15 jaar al € 823 per maand aan eten alleen. Kijk voordat je conclusies trekt wat er in die € 200 zit. Drogisterijspullen, schoonmaakmiddelen, statiegeld en de meeste alcohol horen niet bij het Nibud-bedrag, maar staan wel op je kassabon.

Waarom geef ik meer uit aan boodschappen dan het Nibud-advies?

Omdat het Nibud-bedrag een minimum is en geen gemiddelde. Het Nibud rekent met een gezond voedingspakket van het Voedingscentrum, geprijsd met supermarktprijzen (Nibud, 2024), zonder drogisterij of maaltijden buiten de deur en met hooguit een glas alcohol per week (CBS, Nibud en SCP, 2024). Wat huishoudens echt uitgeven ligt hoger: de mediaan in de transactiedata van ABN AMRO is € 585 per maand, en daarin zit ook wat je bij de bakker, slager en slijter betaalt, plus maaltijdboxen en alles uit de supermarkt wat geen eten is. Het Nibud zegt er zelf bij dat hogere inkomens meer aan eten uitgeven (Nibud, huishoudelijke uitgaven, 2026). Boven het Nibud-bedrag zitten is dus normaal. Pas als je ook meer uitgeeft dan de meeste huishoudens, loont het om je bonnen na te lopen.

Tellen drogisterij, schoonmaakmiddelen en alcohol mee als boodschappen?

Dat hangt af van wie er telt. Het CBS en het Nibud rekenen alleen eten en alcoholvrije dranken als boodschappen. Alcohol, dierenvoer, schoonmaakmiddelen en drogisterijspullen vallen erbuiten, en bezorgde restaurantmaaltijden tellen als uit eten. Het Nibud begroot zelfzorg, was- en schoonmaakmiddelen en persoonlijke verzorging apart: voor een alleenstaande € 6, € 6 en € 28 per maand, voor een stel € 11, € 7 en € 56 (juli 2026). ABN AMRO rekent in zijn transactiedata juist alles mee wat je bij de supermarkt, de bakker, de slager en de slijterij betaalt, plus maaltijdboxen. Wil je je eigen afschrift vergelijken, kies dan eerst welke definitie je volgt en haal de rest eruit.

Zijn boodschappen goedkoper in België of Duitsland?

Dat hangt af van wat je meet. De Consumentenbond vergeleek in 2025 een mandje van 130 vaak gekochte producten bij 30 grote supermarktketens en vond het in België gemiddeld 12% goedkoper, in Duitsland 15% en in Frankrijk 20%. Eurostat meet het prijsniveau van alle voeding en alcoholvrije dranken samen en komt voor 2025 uit op 99,4 voor Nederland, waarbij 100 het EU-gemiddelde is: goedkoper dan België (104,5), Duitsland (102,4) en Frankrijk (106,8). De twee metingen beantwoorden verschillende vragen: de eerste gaat over dezelfde producten bij grote ketens over de grens, de tweede over het hele voedingspakket per land. Voor dezelfde veelgekochte producten bij grote ketens is het over de grens dus goedkoper, voor het hele voedingspakket niet.

Hoe weet ik hoeveel ik zelf uitgeef aan boodschappen?

Tel de afschrijvingen bij supermarkten van de afgelopen drie maanden bij elkaar en deel door drie; één maand zegt weinig. Pinbetalingen staan op je afschrift met de naam van de winkel en een code voor de betaalautomaat, bijvoorbeeld BEA bij SNS, BA bij ING en ba of bc (contactloos) bij Rabobank. Online bestellingen staan er vaak als iDEAL-betaling. Gebruik daarna de Driefiltermethode: haal eruit wat de maatstaf niet meetelt (voor het Nibud: drogisterij, schoonmaak, statiegeld en de meeste alcohol), corrigeer voor wat je afschrift mist of scheeftrekt (contant betaald, betaald door je partner, Tikkies met huisgenoten) en vergelijk met het bedrag voor jouw huishoudgrootte. Martia doet het eerste deel voor je: je vraagt in het Nederlands “Hoeveel gaf ik de afgelopen drie maanden uit aan boodschappen?” en het antwoord komt uit je eigen transacties.

Bronnen

  • Nibud (2026). Huishoudelijke uitgaven: dagelijkse minimale kosten voor voeding per persoon en correctie voor de grootte van het huishouden, berekeningen juli 2026, op basis van Referentievoedingen Voedingscentrum 2021. nibud.nl. Eerdere berekeningen via het Internet Archive: voeding juli 2022, voeding januari 2026, leefgeld januari 2026
  • Nibud (2026). Leefgeld in de schuldhulpverlening, richtlijn juli 2026: voedingsbedragen per huishouden en aparte bedragen voor zelfzorg, was- en schoonmaakmiddelen en persoonlijke verzorging. nibud.nl
  • Nibud (2026). Geldzaken in de praktijk 2026, online onderzoek onder 2.515 Nederlanders van 18 tot 75 jaar, april en mei 2026. Rapport (PDF)
  • Nibud (2024). Minimumvoorbeeldbegrotingen voor studenten (september 2024), met de uitgaven van uitwonende studenten uit het Studentenonderzoek 2024 en de uitleg van de voedingsbedragen. PDF
  • ABN AMRO (2025). Transactie Trends: bestaanszekerheid toegenomen, ondanks duurdere boodschappen (22 oktober 2025). PDF
  • CBS. Budgetonderzoek 2020, StatLine 83676NED en 85419NED (naar huishoudgrootte); Consumentenprijzen, StatLine 83131NED; Huishoudens naar samenstelling, StatLine 71486ned; ECOICOP-indeling 2026. 83676NED, 85419NED, 83131NED, 71486ned, ECOICOP
  • CBS (2022, 2026). Coronacrisis drukt bestedingen buitenshuis, Inflatie 3,3 procent in 2025, Inflatie stijgt naar 3,3 procent in augustus en Consumentenprijzen, StatLine 86142NED (voorlopige cijfers augustus 2026). 2022, 2025, augustus 2026, 86142NED
  • CBS, Nibud en SCP (2024). Wat is genoeg om van te leven? cbs.nl
  • Eurostat (2026). Consumptie van huishoudens per bestedingscategorie nama_10_cp18, consumentenprijzen prc_hicp_ainr en maandcijfers prc_hicp_minr, prijsniveau-indices prc_ppp_ind_1, online aankopen isoc_ec_ibgs en voedselafval env_wasfw.
  • Consumentenbond (2025, 2026). Prijspeiling supermarkten (peildatum 6 mei 2026), Prijspeiling budgetboodschappen (november 2025) en Boodschappen over de grens 12-20% goedkoper (juli 2025). mei 2026, november 2025, juli 2025
  • NielsenIQ (2026). Marktaandelen supermarkten 2024-2025 en Supermarkten boeken weer omzetgroei. PDF, nieuwsbericht
  • DNB en Betaalvereniging Nederland (2026). Factsheet Betalen aan de kassa 2025. PDF
  • Voedingscentrum (2026). Rapport voedselverspilling consumenten, mei 2026. PDF
  • Voedselbanken Nederland (2025, 2026). Toekenningscriteria per 1 januari 2026 en klantcijfers 2025. criteria (PDF), cijfers 2025
  • Geldfit (Stichting NSR) en Rijksoverheid (2026), Hoe kom ik van beginnende geldzorgen of schulden af? en Schuldhulpverlening aanvragen. geldfit.nl, geldzorgen, rijksoverheid.nl
  • Afschriftcodes: ING, CSV-formaat Mijn ING (januari 2026); Rabobank, transactiecodes (juli 2026); SNS, uitleg transactieoverzicht. Statiegeld verrekenen: Albert Heijn, online betalen; Picnic, veelgestelde vragen.
  • Rijksoverheid. Kan ik ondersteuning krijgen bij een laag inkomen? rijksoverheid.nl
  • Programma Schoolmaaltijden (2026). Boodschappenkaarten voor scholen. schoolmaaltijden.nl
  • Rijksoverheid (2026). Samenvatting belangrijkste maatregelen Belastingplan 2027. PDF
  • Statiegeld: Rijksoverheid, plastic afval inleveren; Verpact, statiegeldtarieven. Btw: Belastingdienst, voedingsmiddelen 9% btw. Afschriften: Betaalvereniging, BEA; Consumentenbond, onduidelijke afschriften; ABN AMRO, Apple Pay.

Lees verder

Praat met Martia →Artikel van Martia — de AI met wie je in het Nederlands over je geld praat.
Boodschappen per maand: wat is normaal? (2026) | Martia