Wat doet een budgetcoach, wat kost het en waar vind je gratis hulp?

Wat een budgetcoach wel en niet doet, wanneer je er een nodig hebt, wat het kost via de gemeente, vrijwilligers of een particuliere coach, en hoe een budgetcoach verschilt van budgetbeheer, beschermingsbewind en schuldhulpverlening.

Een budgetcoach helpt je om je inkomsten en uitgaven op een rij te zetten en geldproblemen op te lossen of te voorkomen, terwijl je zelf je geldzaken blijft doen: het doel is dat je je financiën daarna zelfstandig beheert (NVVK, module budgetcoaching en -begeleiding, 2025). Via je gemeente, SchuldHulpMaatje of Humanitas kost die hulp niets (Rijksoverheid en de organisaties zelf, 2026); een particuliere budgetcoach rekent volgens de eigen tarievenpagina's € 37,50 tot € 60 per uur, en Budget-Kompas noemt € 60 tot € 100 per uur als richtprijs (inclusief btw, bekeken in oktober 2026). SchuldHulpMaatje alleen al hielp in 2025 12.604 mensen, met 3.484 vrijwilligers in 177 gemeenten (jaarbericht 2025).

Die hulp is nodig: 38% van de huishoudens in Nederland komt moeilijk rond, tegen 32% in 2024 (Nibud, Geldzaken in de praktijk 2026). Hieronder lees je wat een budgetcoach wel en niet doet, wat elke route kost, waar je gratis hulp vindt en hoe een budgetcoach verschilt van budgetbeheer, beschermingsbewind en schuldhulpverlening.

Kort antwoord: budgetcoach

  • Wat een budgetcoach doet: samen een maandoverzicht maken, nagaan of je meer inkomen kunt krijgen (vergoedingen, belastingteruggaven, kwijtschelding), bespaartips geven, keuzes maken en betalingsregelingen treffen en nakomen (gemeente Helmond, 2026).
  • Wat het kost: niets via de gemeente, SchuldHulpMaatje of Humanitas; particulier € 37,50 tot € 100 per uur inclusief btw, volgens de prijspagina's van drie aanbieders (oktober 2026).
  • Waar je begint: bij Geldfit, gratis via 0800-8115 (maandag tot en met vrijdag 9.00 tot 21.00 uur), of bij je gemeente.
  • Het verschil: een budgetcoach adviseert en jij betaalt zelf; bij budgetbeheer ontvangt de gemeente of een beheerder je inkomen en betaalt je rekeningen; beschermingsbewind stelt de kantonrechter in, en een professionele bewindvoerder krijgt daarvoor in 2026 € 1.630 per jaar, exclusief btw.
  • Geen keurmerk: “Er is geen keurmerk voor financiële coaching” (Nibud, 2026).

Het belangrijkste

  • Jij houdt het stuur: bij budgetcoaching blijf je zelf verantwoordelijk voor voldoende saldo voor de betalingen uit je budgetplan (NVVK, 2025). Ontvangt iemand anders je inkomen, dan heet dat budgetbeheer.
  • Bij de gemeente is de hulp gratis: gemeenten krijgen geld van de Rijksoverheid om inwoners gratis te helpen bij schulden, bijvoorbeeld met budgetadvies (Rijksoverheid, 2026).
  • Wacht niet te lang: volgens SchuldHulpMaatje zoeken mensen met schulden pas na 3 tot 5 jaar hulp, en 58% van hun hulpvragers was nog niet in beeld bij de beroepsschuldhulpverlening (jaarbericht 2025).
  • Een coach is geen schuldregeling: afspraken met al je schuldeisers maakt de gemeente. Schuldbemiddeling is verboden, behalve onder meer voor gemeenten, gemeentelijke kredietbanken, advocaten, deurwaarders en wie het gratis doet (Wet op het consumentenkrediet, art. 47 en 48, versie 2019).
  • Bewind kost geld: een professionele bewindvoerder krijgt in 2026 € 1.630 per jaar, bij problematische schulden € 2.107. Kun je dat niet betalen, dan kan bijzondere bijstand helpen (Rijksoverheid, 2026).

Wat doet een budgetcoach?

Een budgetcoach is een hulpverlener die je leert je inkomsten en uitgaven zelf op orde te krijgen en te houden. De NVVK omschrijft het doel van budgetcoaching als “iemand de kennis, vaardigheden en het gedrag bij te brengen die nodig zijn om zijn financiën zelfstandig te beheren” (NVVK, module budgetcoaching en -begeleiding, september 2025). Wat dat in de praktijk betekent, zet de gemeente Helmond op een rij. Een budgetcoach:

  • maakt samen met je een maandoverzicht van je inkomsten en uitgaven, met aandacht voor sparen voor onvoorziene kosten;
  • kijkt of je meer inkomen kunt krijgen, door je te leren waar je bijvoorbeeld vergoedingen, belastingteruggaven en kwijtschelding aanvraagt;
  • geeft tips om geld te besparen;
  • helpt je keuzes te maken en prioriteiten te stellen;
  • bekijkt samen met je of je betalingsregelingen kunt treffen, en hoe je die blijft nakomen;
  • geeft tips om je overzicht te houden;
  • wijst je de weg naar andere hulp in je gemeente.

Daarnaast leert een budgetcoach je volgens Helmond “weer financieel gezond/zelfredzaam te worden” (gemeente Helmond, Wat kan een budgetcoach voor u betekenen?, 2026). Je komt ook de woorden financieel coach en geldcoach tegen. Vraag bij elke coach wat die precies doet, en leg de afspraken op papier vast.

Wat is budgetcoaching?

De NVVK maakt onderscheid tussen twee vormen. Budgetcoaching is bedoeld voor mensen die hun gedrag of overtuigingen willen aanpassen om geldproblemen op te lossen of te voorkomen. Budgetbegeleiding is voor wie vooral financiële kennis wil vergroten of vaardigheden wil ontwikkelen (NVVK, 2025). Bij budgetbegeleiding horen volgens de NVVK onder meer:

  • je administratie ordenen;
  • een overzicht maken van inkomsten, uitgaven (maand- en jaarbegrotingen) en reserveringen;
  • automatische of periodieke betaalopdrachten instellen;
  • gebruikmaken van regelingen waar je recht op hebt;
  • bespaartips;
  • kleine betalingsachterstanden verantwoord oplossen.

Wat doet een budgetcoach niet?

  • Je geld beheren. Volgens het modelcontract van de NVVK blijft de hulpvrager “zelf verantwoordelijk voor voldoende saldo om de betalingen van het budgetplan te doen” (NVVK, 2025). Ontvangt de gemeente of een schuldhulpverlener je inkomen en betaalt die je rekeningen, dan heet dat budgetbeheer (Rijksoverheid, 2026).
  • Een regeling met al je schuldeisers treffen. Bij een minnelijk traject maakt de gemeente afspraken met de schuldeisers over de aflossing van je schulden; dat heet schuldbemiddeling (Rijksoverheid, 2026). De Wet op het consumentenkrediet verbiedt schuldbemiddeling, maar niet voor onder meer gemeenten en gemeentelijke kredietbanken, hulp om niet, en advocaten, notarissen, deurwaarders en bepaalde bewindvoerders (Wck, art. 47 en 48).
  • Advies over financiële producten. “Om financiële advies- en bemiddelingsdiensten te mogen verlenen heeft een organisatie een vergunning nodig van de AFM”, schrijft de NVVK (2025). Raadt een coach je een lening of verzekering aan, vraag dan naar die vergunning.
  • Psychologische hulp. Gaat het om complexe problemen waarbij gespecialiseerde (psychologische) hulp nodig is, dan is budgetcoaching volgens de NVVK “in de meeste gevallen niet de juiste begeleiding”. Moet je worden doorverwezen, dan zorgt de hulpverlener voor een warme overdracht (NVVK, 2025).

Is er een keurmerk voor budgetcoaches?

Nee. “Er is geen keurmerk voor financiële coaching en het is moeilijk in te schatten of de gevonden coach de vereiste kwaliteiten heeft”, schrijft het Nibud (Nibud, Nibud-coach voor werknemers, 2026). Je kunt wel naar opleiding en certificering vragen. De coaches die het Nibud via werkgevers inzet, hebben een opleiding tot budgetcoach, zijn Kiwa-gecertificeerd als schuldhulpverlener of budgetcoach en zijn hbo- of universitair opgeleid op het gebied van financiën, management en recht (Nibud, 2026). De NVVK legt in haar module normen vast voor haar leden, zoals een opzegtermijn van minimaal één en maximaal twee maanden (NVVK, 2025).

Wanneer heb je een budgetcoach nodig?

Een budgetcoach helpt zodra je het overzicht kwijt bent of steeds tekortkomt, terwijl je rekeningen nog wel betaald worden. Wacht niet tot de aanmaningen komen. Volgens SchuldHulpMaatje zoeken mensen met schulden pas na 3 tot 5 jaar hulp (SchuldHulpMaatje, 2026). Hulp bij geldzaken of geldzorgen vragen is geen teken van falen, maar van op tijd zijn. Signalen dat een coach kan helpen:

Je bent daarin niet de enige. 38% van de huishoudens komt moeilijk rond, en 33% maakt zich geregeld tot altijd zorgen over geld (Nibud, Geldzaken in de praktijk 2026, onderzoek onder 2.515 mensen van 18 tot 75 jaar). Eind 2025 hadden 434.000 mensen een betalingsachterstand op een krediet dat bij BKR geregistreerd staat, tegen 449.000 eind 2024 (BKR Monitor 2025).

Wanneer is een budgetcoach niet genoeg?

Kun je je vaste lasten of aflossingen niet meer betalen, krijg je aanmaningen of staat er een deurwaarder voor de deur, dan heb je meer nodig dan een coach. De Rijksoverheid raadt aan om contact op te nemen met je gemeente “als u geldzorgen heeft of als schulden dreigen. De gemeente kan u adviseren en helpen” (Rijksoverheid, 2026). Dreigt een huisuitzetting, afsluiting van gas, stroom, stadsverwarming of water, of de opzegging van je zorgverzekering, dan moet het eerste gesprek binnen drie werkdagen plaatsvinden (Wet gemeentelijke schuldhulpverlening, art. 4). Hoe dat traject verder loopt, lees je in de gids over schuldhulpverlening van je gemeente.

Hulp bij geld in Nederland in vier getallen

38%van de huishoudens komt moeilijk rond (Nibud, Geldzaken in de praktijk 2026)
434.000mensen met een betalingsachterstand bij BKR, eind 2025 (BKR Monitor 2025)
12.604mensen kregen in 2025 hulp van een SchuldHulpMaatje (jaarbericht 2025)
58%van die hulpvragers was nog niet in beeld bij de beroepsschuldhulpverlening (SchuldHulpMaatje, 2025)

Bronnen: Nibud, Geldzaken in de praktijk 2026, BKR Monitor 2025, SchuldHulpMaatje, jaarbericht 2025

Wat kost een budgetcoach? Gratis via de gemeente of per uur

Via je gemeente, SchuldHulpMaatje en Humanitas betaal je voor een budgetcoach niets; een particuliere budgetcoach rekent volgens de eigen tarievenpagina's € 37,50 tot € 60 per uur, en Budget-Kompas noemt € 60 tot € 100 per uur als richtprijs (inclusief btw, bekeken in oktober 2026). Gemeenten krijgen geld van de Rijksoverheid om inwoners gratis te helpen bij het oplossen van hun schulden, en bepalen zelf hoe, bijvoorbeeld met budgetadvies (Rijksoverheid, 2026). In Amsterdam staat het er letterlijk: “De hulp van een budgetcoach is gratis” (Buurtteam Amsterdam, 2026). Ook Maasdriel en Zaltbommel bieden budgetcoaching gratis aan hun inwoners (gemeente Maasdriel, 2026).

RouteWie helpt jeWat je krijgtWat het jou kost
GemeenteEen medewerker van de gemeente, het wijk- of buurtteam of de kredietbankBudgetadvies of budgetcoaching, schuldhulp, vaak ook gratis cursussenNiets
GeldfitEen medewerker van Geldfit (Stichting NSR)Een gesprek en zo nodig contact met een betrouwbare organisatie in de buurtNiets: elk gesprek is gratis
SchuldHulpMaatjeEen deskundige vrijwilligerIemand die meekijkt, zodat je zelf grip krijgt op je geldNiets: “gratis en zonder oordeel”
Humanitas ThuisadministratieEen vrijwilligerWekelijkse hulp om je administratie op orde te brengen en te houdenNiets: “Voor onze hulp hoef je niks te betalen”
Nibud-coach via je werkgeverEen budgetcoach van het NibudTwee gesprekken bij je thuis, of een coachingstraject op maatLoopt via je werkgever: vraag het bij HR
Particuliere budgetcoachEen zelfstandige coach of een bureauCoaching per uur of in een pakket€ 37,50 tot € 100 per uur, of een pakket (zie de tabel hieronder)

Bron: Rijksoverheid, Geldfit, SchuldHulpMaatje, Humanitas en Nibud (2026); de tarievenpagina's van de aanbieders (bekeken oktober 2026).

Wat kost een budgetcoach per uur?

Een particuliere budgetcoach kost volgens de tarievenpagina's die wij in oktober 2026 bekeken € 37,50 tot € 60 per uur inclusief btw; Budget-Kompas noemt € 60 tot € 100 per uur als richtprijs. Een officieel landelijk gemiddelde hebben wij niet gevonden. De tabel toont daarom de prijzen van drie aanbieders zoals ze er in oktober 2026 stonden: voorbeelden, geen aanbeveling, en prijzen kunnen veranderen.

AanbiederWatPrijs (inclusief btw)
Budgetcoach SophieBudgetcoaching€ 37,50 per uur
Budgetcoach SophieOrdenen van papieren€ 35,00 per uur
Budgetcoach SophieFinanciële scan€ 40,00
Simpel Budgetcoaching (Midden-Nederland en online)Financiële Quick scan (1 huisbezoek of digitale afspraak)€ 175
Simpel BudgetcoachingBudgetcoach Simpel (3 afspraken)€ 375
Simpel BudgetcoachingBudgetcoach Uitgebreid (6 afspraken)€ 675
Simpel BudgetcoachingExtra uur€ 60
Budget-Kompas (richtprijs)Uurtarief€ 60 tot € 100 per uur
Budget-Kompas (richtprijs)Pakket, afhankelijk van duur en intensiteit€ 250 tot € 750
Budget-Kompas (richtprijs)Kennismakingsgesprek“vaak gratis of tegen een kleine vergoeding”

Bron: de prijspagina's van Budgetcoach Sophie, Simpel Budgetcoaching en Budget-Kompas (bekeken 16 oktober 2026). Budget-Kompas noemt zijn bedragen zelf richtprijzen.

Wat kost budgetbeheer?

Wat budgetbeheer bij de gemeente kost, verschilt per gemeente: vraag het je gemeente. Bij particuliere aanbieders betaal je een bedrag per maand, soms met eenmalige opstartkosten. Budgetcoach Sophie vraagt € 95 per maand, € 200 opstartkosten (in twee delen te betalen) en € 100 beëindigingskosten, die vervallen als je daarna verdergaat met budgetcoaching; alles inclusief btw (Budgetcoach Sophie, oktober 2026). Budget-Kompas noemt voor basisbudgetbeheer € 75 tot € 125 per maand, voor uitgebreid beheer met schuldenbeheer of complexe administratie € 125 tot € 175 per maand, en opstartkosten “meestal tussen de € 300 en € 550” bij aanbieders die die rekenen (Budget-Kompas, oktober 2026). Voor beschermingsbewind gelden wettelijke tarieven; die staan verderop.

Wordt een budgetcoach vergoed?

Hulp van de gemeente, Geldfit, SchuldHulpMaatje en Humanitas kost je niets, dus daar is geen vergoeding voor nodig. Een officiële regeling die een particuliere budgetcoach vergoedt, bijvoorbeeld via de zorgverzekering of UWV, hebben wij niet gevonden; vraag daarom eerst bij je gemeente wat zij zelf aanbiedt. Via je werkgever kan een Nibud-coach langskomen (Nibud, 2026). Voor beschermingsbewind bestaat wel een regeling: kan iemand de beloning van de bewindvoerder niet zelf betalen, dan kan die in aanmerking komen voor vergoeding uit de bijzondere bijstand (Rijksoverheid, 2026). Moet je rondkomen van een laag inkomen, dan vind je meer regelingen in rondkomen met een laag inkomen.

Waar vind je een gratis budgetcoach?

Een gratis budgetcoach vind je via Geldfit, je gemeente, een vrijwilligersorganisatie als SchuldHulpMaatje of Humanitas, of via je werkgever. “Elke gemeente heeft hulp bij schulden anders ingericht” (Nibud, 2026), dus de snelste weg is vaak een organisatie die de weg al kent. Zo pak je het aan:

  1. Bel, app of chat met Geldfit. Geldfit is “het startpunt bij vragen en zorgen over geld” en onderdeel van de onafhankelijke Stichting NSR (Nederlandse Schuldhulproute). Je kunt bellen, appen, chatten of mailen, en elk gesprek is gratis. Bellen kan op 0800-8115, van maandag tot en met vrijdag van 9.00 tot 21.00 uur; appen en mailen kan altijd, en op een mail krijg je binnen 2 werkdagen een reactie (Geldfit, 2026). Na een paar vragen krijg je op basis van je postcode hulpadressen in je regio of online hulp (Nibud, 2026), en anoniem kan ook (Rijksoverheid, 2026).
  2. Meld je bij je gemeente. Zoek op de site van je gemeente naar budgetcoach, hulp bij geldzaken of schuldhulp. Afhankelijk van je gemeente kom je bij de afdeling schuldhulpverlening, een wijk- of buurtteam, het juridisch loket, sociaal raadslieden of de kredietbank (Nibud, 2026). De gemeente geeft vaak ook gratis cursussen en trainingen over schulden en hoe je ze voorkomt (Rijksoverheid, 2026). Gaat het om schulden, dan hoor je binnen 4 weken na je melding welke hulp je kunt verwachten en beslist de gemeente binnen 8 weken of je hulp krijgt (Rijksoverheid, schuldhulpverlening aanvragen). Dat zijn de termijnen voor schuldhulp, geen garantie voor een budgetcoach.
  3. Vraag een vrijwilliger. Een SchuldHulpMaatje is een deskundige vrijwilliger die je ondersteunt “zodat je zelf grip krijgt op je geld”, gratis en zonder oordeel. Je meldt je aan met het hulpformulier op de site of belt gratis 071-2000 100 (SchuldHulpMaatje, 2026). In 2025 was SchuldHulpMaatje actief in 177 gemeenten, met 3.484 vrijwilligers (jaarbericht 2025). Bij Humanitas Thuisadministratie helpt een vrijwilliger je “je financiële zaken op orde te brengen en op orde te houden. Niet één keer, maar wekelijks” (Humanitas, 2026). De vrijwilligers nemen de regie niet over, voor de hulp betaal je niets, en Humanitas heeft 78 afdelingen door het hele land (Humanitas, veelgestelde vragen). Je bereikt Humanitas via de site of op 020 523 11 00; voor jongeren van 16 tot 24 jaar is er Get a Grip (Humanitas, 2026).
  4. Vraag het je werkgever. Werkgevers kunnen een Nibud-coach inschakelen: een financieel inzicht-traject van twee gesprekken bij je thuis, of een coachingstraject op maat dat begint met een gesprek van gemiddeld 1,5 uur bij je thuis en een plan van aanpak, dat met jouw toestemming naar je werkgever gaat (Nibud, 2026). Vraag bij HR of je werkgever dat aanbiedt.

Liever via je telefoon? Met de gratis FiKks-app werk je samen met een persoonlijke buddy aan een oplossing voor je geldzorgen, en Sociaal Raadslieden geven gratis informatie en advies (Nibud, organisaties die je verder kunnen helpen). Het Nibud zelf geeft geen advies over je persoonlijke situatie.

Een particuliere budgetcoach kiezen: waar let je op?

Omdat er geen keurmerk is (Nibud, 2026), let je zelf op een paar dingen:

  • Een kennismakingsgesprek vooraf. Volgens Budget-Kompas is dat “vaak gratis of tegen een kleine vergoeding”.
  • De prijs op papier: uurtarief of pakket, inclusief btw, en wat een extra uur kost.
  • Starttermijn en opzegtermijn. De module van de NVVK noemt als norm voor haar leden dat een losstaand traject binnen 3 maanden na je aanvraag start, en een opzegtermijn van één tot twee maanden (NVVK, 2025).
  • Opleiding en certificering. Vraag ernaar; de Nibud-coaches zijn bijvoorbeeld Kiwa-gecertificeerd (Nibud, 2026).
  • Je inloggegevens houd je voor jezelf. Geef geen wachtwoord, pincode of code van je bankapp af. Afschriften kun je zelf downloaden en laten zien; hoe dat per bank werkt, staat in je afschriften downloaden.

Vraagt een bureau geld om een regeling met je schuldeisers te treffen, wees dan alert: schuldbemiddeling is verboden, behalve voor onder meer gemeenten, gemeentelijke kredietbanken, advocaten, notarissen, deurwaarders en hulp om niet (Wck, art. 47 en 48). Via het Juridisch Loket of het maatschappelijk werk kom je bij een erkende schuldhulpverlener, zodat je niet bij een ondeskundige of onbetrouwbare aanbieder terechtkomt (Rijksoverheid, 2026).

Wat is het verschil tussen een budgetcoach, budgetbeheer, bewindvoering en schuldhulpverlening?

Een budgetcoach adviseert en jij betaalt zelf je rekeningen; bij budgetbeheer ontvangt de gemeente of een beheerder je inkomen en betaalt je rekeningen; beschermingsbewind stelt de kantonrechter in; en schuldhulpverlening zoekt met je schuldeisers een oplossing voor je schulden. Hoe meer iemand anders van je geldzaken overneemt, hoe zwaarder de vorm van hulp. De tabel zet de vier naast elkaar.

KenmerkBudgetcoachBudgetbeheerBeschermingsbewindSchuldhulpverlening
Wat het isCoaching of begeleiding, zodat je je financiën zelfstandig beheert (NVVK)De gemeente of een schuldhulpverlener beheert je inkomen en zorgt voor de betalingen (Rijksoverheid)Een bewindvoerder beheert je geld; zonder diens toestemming beschik je er niet over (Rijksoverheid)Ondersteuning bij een oplossing gericht op de aflossing van je schulden (Wgs, art. 1)
Wie betaalt je rekeningenJij, van je eigen rekeningDe beheerder, van jouw inkomen: alleen de vaste lasten of alles (gemeente Utrecht)De bewindvoerderHangt af van het traject; de gemeente kan budgetbeheer verplicht opleggen
Rechter nodig?NeeNee (gemeente Hilversum, 2022)Ja, de kantonrechter beslist; je kunt het zelf aanvragen, zonder advocaatNee: de gemeente stelt vast of je recht hebt op hulp
Vrijwillig?Ja: een overeenkomst die je kunt opzeggenMeestal; een gemeente kan het verplicht opleggenOpheffen kan alleen de rechter (gemeente Hilversum, 2022)Je meldt je zelf aan bij de gemeente
Kosten (2026)Gemeente en vrijwilligers: niets. Particulier: € 37,50 tot € 100 per uur (aanbieders, oktober 2026)Gemeente: vraag het je gemeente. Particulier bijvoorbeeld € 95 per maand plus € 200 opstartkosten (Budgetcoach Sophie)Professioneel € 1.630 per jaar, bij problematische schulden € 2.107, plus eenmalig € 767, exclusief btwNiets (Rijksoverheid)
Past bijOverzicht kwijt, maar je rekeningen worden nog betaaldHet lukt (tijdelijk) niet om zelf je rekeningen te betalenOvermatig geld uitgeven of problematische schuldenSchulden die je niet meer zelf kunt aflossen

Bron: NVVK (2025), Rijksoverheid (2026), gemeente Utrecht, gemeente Hilversum (2022), Rijksoverheid, beschermingsbewind, Regeling beloning (2026) en Wgs.

Budgetcoach of budgetbeheer?

Bij een budgetcoach houd je je eigen rekening en betaal je zelf je rekeningen; de coach leert je hoe je dat volhoudt. Bij budgetbeheer gaat je inkomen naar de beheerder, die er je rekeningen van betaalt. Worden je rekeningen nog betaald, dan is een coach meestal de lichtste stap. Lukt dat niet meer, ook niet met hulp, dan kan budgetbeheer volgen: volgens de NVVK kan begeleiding “ook bestaan uit een andere vorm van begeleiding zoals bijvoorbeeld budgetbeheer” (NVVK, 2025).

Wat doet een budgetbeheerder?

Een budgetbeheerder beheert je inkomen en zorgt voor de betalingen (Rijksoverheid, 2026). De gemeente Utrecht beschrijft hoe dat gaat: de gemeente ontvangt tijdelijk je inkomen en betaalt daarvan (een deel van) je rekeningen. Bij de variant Basis betaalt de gemeente je vaste lasten en gaat de rest naar jou; bij Totaal worden al je rekeningen betaald en krijg je elke week leefgeld. Je tekent een overeenkomst, maakt samen een budgetplan en krijgt elke maand een bankafschrift met alle bij- en afschrijvingen (gemeente Utrecht, budgetbeheer). Budgetbeheer is meestal vrijwillig, maar “als uw gemeente u het budgetbeheer verplicht oplegt, moet u daaraan meewerken” (Rijksoverheid, 2026).

Budgetcoach of schuldhulpverlener?

Schuldhulpverlening is volgens de wet “het ondersteunen bij het vinden van een adequate oplossing gericht op de aflossing van schulden” (Wet gemeentelijke schuldhulpverlening, art. 1). Bij een minnelijk traject maakt de gemeente afspraken met je schuldeisers over de aflossing; soms geeft de gemeente een lening, een saneringskrediet, waarmee je al je schulden aflost (Rijksoverheid, 2026). Een budgetcoach doet dat niet: die helpt je huishoudbudget rond te krijgen en kijkt samen met je naar een betalingsregeling (gemeente Helmond, 2026). De twee sluiten elkaar niet uit; SchuldHulpMaatje noemt zichzelf “een waardevolle aanvulling op de beroepsschuldhulpverlening” (jaarbericht 2025). Wat een schuldhulpverlener precies doet en hoe je die hulp aanvraagt, lees je in uit de schulden komen.

Wat is beschermingsbewind, en wat kost het in 2026?

Bij beschermingsbewind beheert een bewindvoerder je geld en goederen. Je kunt er alleen met toestemming van de bewindvoerder over beschikken, en het bewind staat in het openbare curatele- en bewindregister. Het kan ook worden ingesteld “bij overmatig geld uitgeven of bij problematische schulden” (Rijksoverheid, 2026). Je vraagt het aan bij de kantonrechter; een advocaat is niet nodig, je kunt het ook zelf aanvragen en je betaalt griffierecht (Rijksoverheid, 2026). De beloning van de bewindvoerder ligt vast:

Bewindvoerder (2026)Beloning, inclusief onkostenvergoeding, exclusief btw
Familielid of andere niet-professionele bewindvoerder€ 883 per jaar
Professionele bewindvoerder€ 1.630 per jaar
Professionele bewindvoerder, bewind met problematische schulden€ 2.107 per jaar
Eenmalig: aanvangswerkzaamheden€ 767, of € 574 als de bewindvoerder eerst je budgetbeheer deed

Bron: Regeling beloning curatoren, bewindvoerders en mentoren (geldend vanaf 1 januari 2026) en Rijksoverheid, financiële vergoeding beschermingsbewindvoerder. De beloning wordt in maandelijkse termijnen betaald, en de kantonrechter kan in uitzonderlijke omstandigheden afwijken. Wie onder bewind staat, betaalt zelf; lukt dat niet, dan kan bijzondere bijstand de kosten vergoeden (Rijksoverheid, 2026).

Wat is het verschil tussen budgetbeheer en bewindvoering?

Het grootste verschil is de rechter. In een brief van 6 december 2022 aan de Cliëntenraad en de Adviesraad Sociaal Domein schreef de gemeente Hilversum dat “budgetbeheer vrijwillig is en dus niet via de rechter loopt”, en dat iemand ook zelf kan besluiten het budgetbeheer op te heffen. Heeft de rechtbank bewind opgelegd, dan kan de betrokkene dat niet zelf opheffen: “Dat kan alleen de rechter doen” (gemeente Hilversum, 2022). Elders kan een gemeente budgetbeheer wel verplicht opleggen (Rijksoverheid, 2026). Ook de kosten verschillen: voor bewind gelden de wettelijke bedragen hierboven, voor budgetbeheer de tarieven van je gemeente of aanbieder.

Hoe bereid je je eerste gesprek met een budgetcoach voor?

Neem naar je eerste gesprek je inkomsten, je vaste lasten, je afschriften van de laatste maanden, je openstaande rekeningen en een doel mee. Dan kan de coach meteen beginnen aan het maandoverzicht dat de gemeente Helmond als eerste taak van een budgetcoach noemt, in plaats van een uur te zoeken.

  1. Je inkomsten. Salaris of uitkering, toeslagen, kinderbijslag, en wanneer je vakantiegeld of een eindejaarsuitkering binnenkomt.
  2. Je vaste lasten en incasso's. Huur of hypotheek, energie, verzekeringen, abonnementen. Hoe je die lijst maakt, staat in een lijst van je vaste lasten maken. Wil je een betaling tegenhouden, lees dan eerst hoe je een incasso stopzet: stopzetten is iets anders dan opzeggen.
  3. Je afschriften van de laatste maanden, van elke rekening die je hebt. Hoe je ze per bank downloadt, staat in je jaaroverzicht van de bank downloaden.
  4. Je openstaande rekeningen. Aanmaningen, betalingsregelingen die al lopen, achteraf-betalingen en brieven die je nog niet hebt geopend. Neem ze ongeopend mee als dat makkelijker is.
  5. Wat je wilt bereiken. Rondkomen zonder rood te staan, een buffer opbouwen of een betalingsregeling volhouden. Eén doel is genoeg om mee te beginnen.

Het verzamelen kost vaak meer moeite dan het gesprek zelf. Daar helpt Martia, de AI waarmee je in het Nederlands over je eigen geld praat: je stelt een vraag en het antwoord komt uit je eigen transacties. Martia is geen budgetcoach en vervangt er ook geen, maar zo kom je met je cijfers binnen in plaats van met een stapel papier.

Kom met je eigen cijfers naar je budgetcoach

Vraag Martia in het Nederlands, bijvoorbeeld: “Welke vaste lasten gaan er elke maand van mijn rekening af, en hoeveel is dat samen?”, “Hoeveel geef ik gemiddeld per maand uit aan boodschappen?” of “Welke incasso's zijn dit jaar duurder geworden?” Het antwoord komt uit je eigen transacties. Martia kan alleen lezen en verplaatst nooit geld; hoe ver je transacties teruggaan, hangt af van je bank.

Praat met Martia

Heb je een budgetcoach nodig, of lukt het zelf?

Worden je rekeningen op tijd betaald en wil je vooral overzicht, dan kun je zelf beginnen; gaat het om keuzes, gewoontes of een grote verandering, dan helpt een budgetcoach; en heb je achterstanden of aanmaningen, dan is schuldhulp van de gemeente de eerste stap. Twijfel je, gebruik dan de drie-vragentoets hieronder.

De drie-vragentoets: zelf, coach of schuldhulp?

  1. Worden al je vaste lasten en aflossingen op tijd betaald? Nee: bel Geldfit of je gemeente. Dat is de route naar schuldhulp, niet (alleen) naar een coach.
  2. Weet je waar je geld elke maand heen gaat? Nee: begin zelf met een overzicht van een paar maanden.
  3. Houd je je eigen plan vol? Al een paar keer niet: een budgetcoach helpt bij keuzes en gewoontes, en kost via de gemeente niets.
Jouw situatieWat pastWaar begin je
Je betaalt alles op tijd, maar weet niet waar je geld blijftZelf een overzicht makenEen huishoudboekje of maandbudget
Je komt elke maand net tekort, of je plan houdt geen standBudgetcoachGemeente, SchuldHulpMaatje, Humanitas
Een scheiding, baanverlies of je pensioenBudgetcoachGemeente, of een Nibud-coach via je werkgever
Achterstanden, aanmaningen of een deurwaarderSchuldhulpverleningGeldfit (0800-8115) of je gemeente
Het lukt (tijdelijk) niet om zelf je rekeningen te betalenBudgetbeheer of beschermingsbewindJe gemeente, of de kantonrechter voor bewind

Wil je het eerst zelf proberen en zelf leren budgetteren, begin dan met zelf een huishoudboekje bijhouden en daarna een begroting maken. Werkt dat een paar maanden niet, dan is dat geen mislukking maar een reden om een coach te vragen.

Waar Martia past, en waar niet

Martia is de AI waarmee je in het Nederlands over je geld praat. Je koppelt je betaalrekening via open banking; Martia kan je transacties daarmee alleen lezen, via Enable Banking, en verplaatst nooit geld. Martia staat in de App Store en op Google Play en werkt ook in de browser, met hetzelfde account. Martia heeft geen gratis versie: een abonnement kost in de App Store € 9 per maand, in de browser € 1 voor de eerste 7 dagen en daarna € 6 per maand. Martia stelt geen budgetten of limieten voor je in en waarschuwt niet als je over een grens gaat; wel krijg je één keer per week een e-mail met observaties over je uitgaven. Wil je weten waar je geld heen gaat, dan vraag je het, bijvoorbeeld: “Waar ging deze maand het meeste geld naartoe?”

Wat Martia wel en niet is

Martia is geen budgetcoach, geen budgetbeheer en geen schuldhulpverlening. Martia geeft geen schuldadvies, onderhandelt niet met schuldeisers, zegt geen abonnementen op en zet geen incasso's stop. Wat Martia wel doet: je vragen beantwoorden uit je eigen transacties, zodat jij, en als je dat wilt je coach, met echte cijfers werkt. Voor een regeling met schuldeisers ga je naar je gemeente.

Vraag het Martia over je eigen afschrift

Een zoekmachine kan je vertellen wat een budgetcoach kost, maar niet waar jouw geld heen gaat. Vraag Martia in het Nederlands: “Waar ging deze maand het meeste geld naartoe?”, “Welke betalingen komen elke maand terug, en van wie?” of “Hoeveel heb ik dit jaar aan Klarna betaald?” Het antwoord komt uit je eigen transacties, van de rekeningen die je hebt gekoppeld.

Praat met Martia

Meer over geld en schulden

Veelgestelde vragen over een budgetcoach

Wat kost een budgetcoach per uur?

Een particuliere budgetcoach rekent volgens de eigen tarievenpagina's die wij in oktober 2026 bekeken € 37,50 per uur (Budgetcoach Sophie) tot € 60 voor een extra uur (Simpel Budgetcoaching), inclusief btw. Budget-Kompas noemt € 60 tot € 100 per uur inclusief btw als richtprijs, en pakketten van € 250 tot € 750, afhankelijk van duur en intensiteit. Simpel Budgetcoaching vraagt € 375 voor drie afspraken en € 675 voor zes. Een officieel landelijk gemiddelde hebben wij niet gevonden, dus vergelijk altijd de prijslijst van de coach zelf. Via je gemeente, SchuldHulpMaatje of Humanitas betaal je niets: gemeenten krijgen geld van de Rijksoverheid om inwoners gratis te helpen bij schulden (Rijksoverheid, 2026).

Is een budgetcoach gratis?

Ja, als je de hulp via je gemeente of een vrijwilligersorganisatie krijgt. Gemeenten krijgen geld van de Rijksoverheid om inwoners gratis te helpen bij het oplossen van hun schulden, en bepalen zelf hoe, bijvoorbeeld met budgetadvies (Rijksoverheid, 2026). Buurtteam Amsterdam schrijft het letterlijk: “De hulp van een budgetcoach is gratis.” SchuldHulpMaatje helpt gratis en zonder oordeel met deskundige vrijwilligers, en bij Humanitas Thuisadministratie hoef je voor de hulp niks te betalen (2026). Ook elk gesprek met Geldfit is gratis, telefonisch via 0800-8115. Een particuliere budgetcoach kies en betaal je zelf: volgens de prijspagina's van drie aanbieders € 37,50 tot € 100 per uur inclusief btw (oktober 2026).

Waar kan ik een budgetcoach vinden?

Begin bij Geldfit: bel gratis 0800-8115, van maandag tot en met vrijdag van 9.00 tot 21.00 uur, of app, chat of mail. Geldfit is onderdeel van de onafhankelijke Stichting NSR en brengt je zo nodig in contact met een betrouwbare organisatie in de buurt (Geldfit, 2026). Je kunt je ook direct bij je gemeente melden. Elke gemeente heeft de hulp anders ingericht: via de afdeling schuldhulpverlening, een wijk- of buurtteam, het juridisch loket, sociaal raadslieden of de kredietbank (Nibud, 2026). Vrijwilligers vind je bij SchuldHulpMaatje, in 2025 actief in 177 gemeenten (aanmelden via het hulpformulier of gratis 071-2000 100), en bij Humanitas Thuisadministratie. Werk je in loondienst, vraag dan of je werkgever een Nibud-coach inschakelt.

Wat is het verschil tussen een budgetcoach en budgetbeheer?

Een budgetcoach leert je je geldzaken zelf te regelen: je houdt je eigen rekening, betaalt zelf je rekeningen en blijft volgens het modelcontract van de NVVK zelf verantwoordelijk voor voldoende saldo voor de betalingen uit je budgetplan (NVVK, 2025). Bij budgetbeheer beheert de gemeente of een schuldhulpverlener je inkomen en zorgt die voor de betalingen (Rijksoverheid, 2026). In Utrecht ontvangt de gemeente dan tijdelijk je inkomen en betaalt daarvan je vaste lasten of al je rekeningen; bij de variant Totaal krijg je elke week leefgeld (gemeente Utrecht, 2026). Budgetbeheer is meestal vrijwillig, maar een gemeente kan het verplicht opleggen. Een budgetcoach via de gemeente is gratis; wat budgetbeheer kost, verschilt per gemeente.

Wat is het verschil tussen een budgetcoach en een schuldhulpverlener?

Een budgetcoach helpt je overzicht te krijgen en te houden: een maandoverzicht van je inkomsten en uitgaven, nagaan of je meer inkomen kunt krijgen, bespaartips en samen kijken naar betalingsregelingen (gemeente Helmond, 2026). Schuldhulpverlening gaat verder: het ondersteunen bij het vinden van een oplossing voor de aflossing van je schulden (Wet gemeentelijke schuldhulpverlening, art. 1). Bij een minnelijk traject maakt de gemeente afspraken met je schuldeisers over de aflossing, en soms geeft de gemeente een lening, een saneringskrediet, waarmee je al je schulden aflost (Rijksoverheid, 2026). Beide zijn gratis via de gemeente. Kun je je vaste lasten of aflossingen niet meer betalen, of krijg je aanmaningen, meld je dan bij je gemeente voor schuldhulp.

Wat doet budgetbeheer?

Bij budgetbeheer beheert de gemeente of een schuldhulpverlener je inkomen en zorgt voor de betalingen (Rijksoverheid, 2026). Bij de gemeente Utrecht werkt dat zo: de gemeente ontvangt tijdelijk je inkomen, je tekent een overeenkomst en je maakt samen een budgetplan. Bij de variant Basis worden je vaste lasten betaald en gaat de rest naar jou; bij Totaal worden al je rekeningen betaald en krijg je elke week leefgeld. Elke maand krijg je een bankafschrift met alle bij- en afschrijvingen (gemeente Utrecht, 2026). Particuliere aanbieders rekenen een bedrag per maand: volgens Budget-Kompas € 75 tot € 125 voor basisbeheer en € 125 tot € 175 voor uitgebreid beheer, soms met eenmalige opstartkosten (bekeken oktober 2026).

Wat is het verschil tussen budgetbeheer en bewindvoering?

Beschermingsbewind stelt de kantonrechter in, budgetbeheer niet. Volgens een brief van de gemeente Hilversum van 6 december 2022 is budgetbeheer vrijwillig, loopt het niet via de rechter en kun je zelf besluiten het op te heffen; bewind dat de rechtbank heeft opgelegd, kan alleen de rechter opheffen. Elders kan een gemeente budgetbeheer wel verplicht opleggen (Rijksoverheid, 2026). Onder bewind beschik je alleen met toestemming van de bewindvoerder over je geld, en het bewind staat in het openbare curatele- en bewindregister. Een professionele bewindvoerder krijgt in 2026 € 1.630 per jaar, bij problematische schulden € 2.107, plus eenmalig € 767, exclusief btw (Regeling beloning curatoren, bewindvoerders en mentoren, 2026).

Wat is budgetcoaching?

Budgetcoaching is hulp om je financiën zelfstandig te leren beheren. De NVVK omschrijft het doel als “iemand de kennis, vaardigheden en het gedrag bij te brengen die nodig zijn om zijn financiën zelfstandig te beheren” (module budgetcoaching en -begeleiding, september 2025). Budgetcoaching is volgens de NVVK bedoeld voor wie zijn gedrag of overtuigingen wil aanpassen om geldproblemen op te lossen of te voorkomen. Budgetbegeleiding is voor wie vooral kennis en vaardigheden wil opdoen, zoals een maand- en jaarbegroting maken, betaalopdrachten instellen en kleine betalingsachterstanden oplossen. Een keurmerk bestaat niet: “Er is geen keurmerk voor financiële coaching”, schrijft het Nibud (2026). Via de gemeente en vrijwilligersorganisaties is budgetcoaching gratis.

Waar kan je terecht als je geen geld hebt?

Bel of app Geldfit via 0800-8115: gratis, en anoniem als je dat wilt (Rijksoverheid, 2026). Neem ook contact op met je gemeente: die helpt gratis bij schulden, en bij de gemeente vraag je bijzondere bijstand aan. De Rijksoverheid noemt daarnaast toeslagen, kwijtschelding van gemeentelijke belastingen en het kindpakket. Voor eten is er de voedselbank: sinds 1 januari 2026 kom je in aanmerking als je na je vaste lasten minder dan € 335 per maand overhoudt voor één persoon, plus € 125 per extra gezinslid, en je laat daarvoor drie maanden bankafschriften zien (Voedselbanken Nederland, 2026). Een gratis budgetcoach via de gemeente, of een vrijwilliger van SchuldHulpMaatje of Humanitas, helpt je daarna weer overzicht te krijgen.

Bronnen

  • Rijksoverheid (2026). Wat doet de gemeente om mij te helpen bij schulden?, Schuldhulpverlening aanvragen en Hoe kom ik van mijn schulden af? gemeente, aanvragen, van schulden af
  • Wet gemeentelijke schuldhulpverlening, art. 1, 4 en 4a (geldend vanaf 1 juli 2026). wetten.overheid.nl
  • Wet op het consumentenkrediet, art. 47 en 48 (versie geldend vanaf 1 januari 2019). wetten.overheid.nl
  • NVVK (2025). Module budgetcoaching en -begeleiding (gewijzigde versie september 2025). PDF
  • Geldfit (2026). Over Geldfit. geldfit.nl
  • Nibud (2026). Hulp bij schulden, Organisaties die je verder kunnen helpen en Nibud-coach voor werknemers. hulp bij schulden, organisaties, Nibud-coach
  • Nibud (2026). Geldzaken in de praktijk 2026 (23 juni 2026). rapport
  • BKR (2026). BKR Monitor 2025. bkr.nl
  • SchuldHulpMaatje (2026). Homepage en Jaarbericht 2025: Resultaten 2025. schuldhulpmaatje.nl, jaarbericht (PDF)
  • Humanitas (2026). Thuisadministratie (programma en thema) en Veelgestelde vragen. programma, thema, veelgestelde vragen
  • Gemeente Helmond (2026). Wat kan een budgetcoach voor u betekenen? helmond.nl
  • Gemeente Maasdriel (2026). Budgetcoaching. maasdriel.nl
  • Buurtteam Amsterdam (2026). Budgetcoach Amsterdam. buurtteamamsterdam.nl
  • Gemeente Utrecht (2026). Budgetbeheer. utrecht.nl
  • Gemeente Hilversum (2022). Brief aan de Cliëntenraad en de Adviesraad Sociaal Domein over budgetbeheer en bewindvoering (6 december 2022). hilversum.bestuurlijkeinformatie.nl
  • Rijksoverheid (2026). Financiële vergoeding curator, beschermingsbewindvoerder of mentor, Verschillen curatele, beschermingsbewind en mentorschap en Curatele, beschermingsbewind of mentorschap aanvragen. vergoeding, verschillen, aanvragen
  • Regeling beloning curatoren, bewindvoerders en mentoren (geldend vanaf 1 januari 2026). wetten.overheid.nl
  • Prijspagina's van aanbieders, bekeken op 16 oktober 2026: Budget-Kompas, Budgetcoach kosten en Budgetbeheer kosten; Simpel Budgetcoaching, Tarieven budgetcoaching; Budgetcoach Sophie, Pakketten. Budget-Kompas coaching, Budget-Kompas beheer, Simpel, Sophie
  • Voedselbanken Nederland (2025). Toekenningscriteria per 1 januari 2026. PDF
  • Rijksoverheid (2026). Kan ik ondersteuning krijgen bij een laag inkomen? en Wanneer heb ik recht op bijzondere bijstand? laag inkomen, bijzondere bijstand

Lees verder

Praat met Martia →Artikel van Martia — de AI met wie je in het Nederlands over je geld praat.